Poniższe wykazy obejmują dokumenty najczęściej wymagane przy poszczególnych czynnościach notarialnych. Zakres dokumentów zależy jednak od okoliczności konkretnej sprawy: od podstawy nabycia prawa, od stanu prawnego nieruchomości ujawnionego w księdze wieczystej, od sytuacji rodzinnej i majątkowej osób biorących udział w czynności oraz od treści samej umowy. Dlatego przed wizytą warto potwierdzić listę z kancelarią. Notariusz wskaże, które z wymienionych dokumentów będą potrzebne w danej sprawie, a które okażą się zbędne, i poinformuje, czy konieczne będzie uzyskanie dokumentów dodatkowych. Wyjaśnienia dotyczące czynności notarialnych i wymaganych dokumentów udzielane są bezpłatnie, proszę o kontakt z kancelarią.

Dokumenty najlepiej dostarczyć z wyprzedzeniem, osobiście w kancelarii albo pocztą elektroniczną. Pozwala to sprawdzić je przed umówionym terminem, przygotować projekt aktu notarialnego, uzgodnić jego treść ze stronami oraz w porę wskazać ewentualne braki, których uzupełnienie wymaga wystąpienia do urzędu lub sądu. Do samej czynności każda z osób biorących w niej udział przychodzi z ważnym dokumentem tożsamości: dowodem osobistym albo paszportem. Zasady ustalania wynagrodzenia notariusza oraz pozostałych należności pobieranych przy akcie opisano na stronie taksa notarialna.

Rejestr zastrzeżeń numerów PESEL

Zwracam uwagę, że notariusz przed dokonaniem czynności notarialnej, której przedmiotem jest:

  1. nabycie, zbycie lub obciążenie nieruchomości lub udziału w nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu lub udziału w nich,
  2. sporządzenie pełnomocnictwa do nabycia, zbycia lub obciążenia nieruchomości lub udziału w nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu lub udziału w nich

ma ustawowy obowiązek zweryfikowania w rejestrze zastrzeżeń numerów PESEL, czy numer PESEL osób fizycznych biorących udział w tych czynnościach jest zastrzeżony oraz odmówić dokonania czynności w przypadku zastrzeżonego numeru PESEL, co ma na celu zapobiec rozporządzaniu nieruchomościami przez osoby nieuprawnione.

Osoby, które zastrzegły swoje numery PESEL, przed przystąpieniem do aktu notarialnego (najpóźniej po wejściu do kancelarii) powinny cofnąć takie zastrzeżenie, w przeciwnym razie niemożliwym będzie dokonanie planowanej czynności notarialnej.

Zaświadczenia i wypisy wydawane przez urzędy oraz sądy opisują stan na dzień ich wystawienia, a część z nich zachowuje aktualność tylko przez czas określony w przepisach. Z tego powodu o dokumenty urzędowe warto występować w porozumieniu z kancelarią i blisko planowanego terminu czynności, tak aby w dniu podpisania aktu odzwierciedlały rzeczywisty stan sprawy i nie trzeba było ich uzyskiwać powtórnie.

Sprzedaż i zamiana nieruchomości

Poniższy wykaz obejmuje dokumenty typowo potrzebne do umowy sprzedaży lub zamiany. Zakres zależy od rodzaju zbywanego prawa oraz od sytuacji stron, dlatego przed czynnością proszę o kontakt z kancelarią w celu potwierdzenia listy.

Dane stron

  • ważne dokumenty tożsamości stron, czyli dowód osobisty albo paszport,
  • imiona rodziców, numer PESEL, stan cywilny i adres zamieszkania każdej ze stron,
  • w przypadku małżonków informacja o ustroju majątkowym, a gdy zawarto majątkową umowę małżeńską, jej wypis,
  • w przypadku spółek i innych osób prawnych numer KRS, numer NIP oraz, gdy jest wymagana, uchwała wyrażająca zgodę na dokonanie czynności,
  • przy działaniu przez pełnomocnika wypis pełnomocnictwa.

Nieruchomość gruntowa (działka)

  • numer księgi wieczystej,
  • podstawa nabycia, czyli dokument, z którego wynika prawo zbywcy, na przykład wypis aktu notarialnego, prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia albo ostateczna decyzja administracyjna,
  • zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn - gdy zbywca nabył nieruchomość w drodze spadku lub zasiedzenia (art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
  • wypis z rejestru gruntów,
  • wyrys z mapy ewidencyjnej - gdy z nieruchomości odłączana jest działka i zakładana jest dla niej nowa księga wieczysta,
  • ostateczna decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości, jeżeli podział był dokonywany,
  • zaświadczenie o przeznaczeniu nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo o braku takiego planu,
  • zaświadczenie o położeniu nieruchomości na obszarze rewitalizacji albo o tym, że nieruchomość nie jest na takim obszarze położona,
  • zaświadczenie, czy działka jest objęta uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzją określającą zadania z zakresu gospodarki leśnej,
  • świadectwo charakterystyki energetycznej, gdy przedmiotem umowy jest budynek,
  • zaświadczenie o braku osób zameldowanych w budynku,
  • zaświadczenie banku o wysokości zadłużenia i warunkach zwolnienia zabezpieczenia, gdy nieruchomość jest obciążona hipoteką.

Lokal stanowiący odrębną nieruchomość

  • numer księgi wieczystej lokalu oraz numer księgi wieczystej nieruchomości, na której położony jest budynek,
  • podstawa nabycia lokalu,
  • zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn - gdy zbywca nabył nieruchomość w drodze spadku lub zasiedzenia (art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
  • zaświadczenie o położeniu na obszarze rewitalizacji nieruchomości, na której położony jest budynek, w którym położony jest lokal,
  • zaświadczenie o braku osób zameldowanych w lokalu,
  • zaświadczenie wspólnoty mieszkaniowej lub zarządcy o braku zaległości w opłatach eksploatacyjnych,
  • świadectwo charakterystyki energetycznej lokalu,
  • zaświadczenie banku o wysokości zadłużenia i warunkach zwolnienia zabezpieczenia, gdy lokal jest obciążony hipoteką.

Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu

  • zaświadczenie spółdzielni mieszkaniowej o przysługującym zbywcy spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu,
  • numer księgi wieczystej, jeżeli dla tego prawa została założona księga wieczysta,
  • podstawa nabycia, na przykład wypis aktu notarialnego, przydział lokalu, umowa o przekształcenie prawa, prawomocne postanowienie sądu albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia,
  • zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn - gdy zbywca nabył nieruchomość w drodze spadku lub zasiedzenia (art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
  • zaświadczenie spółdzielni o braku zaległości w opłatach eksploatacyjnych,
  • zaświadczenie o braku osób zameldowanych w lokalu,
  • świadectwo charakterystyki energetycznej lokalu.

Więcej o czynności

Umowy darowizny

Zakres dokumentów przy darowiźnie jest zbliżony do umowy sprzedaży, ponieważ notariusz ustala stan prawny przedmiotu umowy w ten sam sposób. Poniżej wskazano pozycje typowe. Ostateczną listę potwierdza kancelaria po zapoznaniu się ze sprawą.

Dane stron

  • ważne dokumenty tożsamości darczyńcy i obdarowanego, czyli dowód osobisty albo paszport,
  • imiona rodziców, numer PESEL, stan cywilny i adres zamieszkania każdej ze stron,
  • informacja o ustroju majątkowym małżeńskim, a gdy zawarto majątkową umowę małżeńską, jej wypis,
  • przy działaniu przez pełnomocnika wypis pełnomocnictwa obejmującego darowiznę.

Stopień pokrewieństwa

  • oświadczenie o stopniu pokrewieństwa lub powinowactwa między darczyńcą a obdarowanym, potrzebne do ustalenia grupy podatkowej,
  • odpis skrócony aktu urodzenia lub aktu małżeństwa, gdy potwierdzenie pokrewieństwa jest konieczne, w szczególności przy zastosowaniu zwolnienia dla najbliższej rodziny.

Nieruchomość gruntowa (działka)

  • numer księgi wieczystej,
  • podstawa nabycia, czyli dokument, z którego wynika prawo darczyńcy, na przykład wypis aktu notarialnego, prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia albo ostateczna decyzja administracyjna,
  • zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn - gdy zbywca nabył nieruchomość w drodze spadku lub zasiedzenia (art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
  • wypis z rejestru gruntów,
  • wyrys z mapy ewidencyjnej - gdy z nieruchomości odłączana jest działka i zakładana jest dla niej nowa księga wieczysta,
  • zaświadczenie o przeznaczeniu nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo o braku takiego planu,
  • zaświadczenie o położeniu nieruchomości na obszarze rewitalizacji albo o tym, że nieruchomość nie jest na takim obszarze położona,
  • zaświadczenie, czy działka jest objęta uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzją określającą zadania z zakresu gospodarki leśnej,
  • zaświadczenie o braku osób zameldowanych w budynku oraz świadectwo charakterystyki energetycznej, gdy przedmiotem darowizny jest budynek,
  • zaświadczenie banku, gdy nieruchomość jest obciążona hipoteką.

Lokal stanowiący odrębną nieruchomość

  • numer księgi wieczystej lokalu oraz numer księgi wieczystej nieruchomości, na której położony jest budynek,
  • podstawa nabycia lokalu,
  • zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn - gdy zbywca nabył nieruchomość w drodze spadku lub zasiedzenia (art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
  • zaświadczenie o położeniu na obszarze rewitalizacji nieruchomości, na której położony jest budynek, w którym położony jest lokal,
  • zaświadczenie wspólnoty mieszkaniowej lub zarządcy o braku zaległości w opłatach eksploatacyjnych,
  • zaświadczenie o braku osób zameldowanych w lokalu,
  • świadectwo charakterystyki energetycznej lokalu.

Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu

  • zaświadczenie spółdzielni mieszkaniowej o przysługującym darczyńcy spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu,
  • numer księgi wieczystej, jeżeli dla tego prawa została założona księga wieczysta,
  • podstawa nabycia, na przykład wypis aktu notarialnego, przydział lokalu, umowa o przekształcenie prawa albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia,
  • zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn - gdy zbywca nabył nieruchomość w drodze spadku lub zasiedzenia (art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
  • zaświadczenie spółdzielni o braku zaległości w opłatach eksploatacyjnych.

Więcej o czynności

Testamenty notarialne

Do sporządzenia testamentu notarialnego nie są potrzebne dokumenty dotyczące majątku ani zgoda osób powoływanych. Notariusz ustala natomiast tożsamość testatora oraz dane osób, na których rzecz czynione są rozrządzenia.

  • ważny dokument tożsamości testatora, czyli dowód osobisty albo paszport,
  • numer PESEL, imiona rodziców oraz adres zamieszkania testatora,
  • dane osób powoływanych do spadku lub obdarzanych zapisem: imiona, nazwisko, imiona rodziców, numer PESEL i adres zamieszkania,
  • przy zapisie windykacyjnym dane przedmiotu zapisu, na przykład numer księgi wieczystej nieruchomości, oznaczenie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu wraz z nazwą spółdzielni albo dane spółki i numer KRS,
  • przy wydziedziczeniu dane osoby wydziedziczanej oraz okoliczności uzasadniające przyczynę wydziedziczenia,
  • przy powołaniu wykonawcy testamentu dane tej osoby oraz zakres powierzanego zarządu,
  • wypis wcześniejszego testamentu notarialnego, jeżeli był sporządzany; nie jest to warunek dokonania czynności, ale ułatwia jednoznaczne określenie zakresu odwołania.

Dane osób powoływanych warto przygotować dokładnie, ponieważ ich prawidłowe oznaczenie w akcie ogranicza późniejsze wątpliwości co do tego, kogo testator miał na myśli.

Więcej o czynności

Akty poświadczenia dziedziczenia

Dokumenty należy przygotować przed umówionym terminem, ponieważ krąg spadkobierców notariusz ustala na podstawie aktów stanu cywilnego, a nie samych oświadczeń uczestników.

Dokumenty dotyczące spadkodawcy

  • odpis skrócony aktu zgonu spadkodawcy,
  • numer PESEL zmarłego, a gdy numer został wykreślony lub unieważniony - zaświadczenie organu prowadzącego rejestr PESEL potwierdzające tę okoliczność,
  • informacja o obywatelstwie spadkodawcy oraz o miejscu jego zwykłego pobytu w chwili śmierci,
  • wszystkie sporządzone przez spadkodawcę testamenty, w oryginale, w tym testamenty, co do których zachodzi wątpliwość co do ich ważności.

Dokumenty uczestników czynności

  • ważne dokumenty tożsamości wszystkich osób biorących udział w czynności, czyli dowody osobiste albo paszporty,
  • odpisy skrócone aktów urodzenia spadkobierców,
  • odpis skrócony aktu małżeństwa dla małżonka spadkodawcy oraz dla osób, które wskutek zawarcia małżeństwa zmieniły nazwisko,
  • informacja o oświadczeniach o przyjęciu lub odrzuceniu spadku złożonych wcześniej, ze wskazaniem daty, miejsca i treści każdego z nich,
  • informacja o toczącym się lub zakończonym postępowaniu sądowym o stwierdzenie nabycia spadku po tym samym spadkodawcy.

Dane majątku spadkowego

  • numery ksiąg wieczystych nieruchomości wchodzących w skład spadku,
  • oznaczenie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu wraz z nazwą spółdzielni mieszkaniowej,
  • dane rachunków bankowych, udziałów w spółkach oraz innych praw majątkowych zmarłego,
  • podstawa nabycia majątku przez spadkodawcę, jeżeli uczestnicy nią dysponują.

Więcej o czynności

Dział spadku i zniesienie współwłasności

Poniższy wykaz obejmuje dokumenty potrzebne przy umownym dziale spadku i umownym zniesieniu współwłasności. Zakres zależy od rodzaju majątku, dlatego przed umówieniem terminu warto skontaktować się z kancelarią i potwierdzić listę dla konkretnej sprawy.

  • zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia albo prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku;
  • dokumenty tożsamości wszystkich uczestników czynności: dowody osobiste lub paszporty, wraz z numerami PESEL;
  • numer księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości objętej podziałem;
  • podstawa nabycia, czyli dokument, na podstawie którego nieruchomość weszła do majątku spadkodawcy lub współwłaścicieli: wypis aktu notarialnego, prawomocne postanowienie sądu albo akt poświadczenia dziedziczenia;
  • wypis z rejestru gruntów, a przy podziale fizycznym działki także wyrys z mapy ewidencyjnej;
  • uzgodniony przez wszystkich uczestników sposób podziału majątku wraz z wysokością spłat lub dopłat i terminami ich zapłaty;
  • przy lokalu stanowiącym odrębną nieruchomość: zaświadczenie o położeniu na obszarze rewitalizacji nieruchomości, na której położony jest budynek, w którym położony jest lokal;
  • jeżeli nieruchomość jest obciążona hipoteką: dokumenty dotyczące kredytu oraz stanowisko banku co do dalszej spłaty zobowiązania.

Więcej o czynności

Umowy majątkowe małżeńskie (intercyzy)

Do zawarcia umowy majątkowej małżeńskiej potrzebny jest niewielki komplet dokumentów. Poniższy wykaz obejmuje dokumenty wymagane najczęściej. W razie wątpliwości co do zakresu planowanej zmiany proszę o kontakt z kancelarią.

  • dokumenty tożsamości obojga małżonków lub narzeczonych: dowody osobiste lub paszporty, wraz z numerami PESEL;
  • odpis skrócony aktu małżeństwa, jeżeli małżeństwo zostało już zawarte, albo planowana data ślubu, jeżeli umowa jest zawierana przed jego zawarciem;
  • wcześniejsze umowy majątkowe małżeńskie, jeżeli były zawierane, oraz orzeczenia sądu dotyczące ustroju majątkowego, jeżeli zapadły;
  • przy umowie rozszerzającej lub ograniczającej wspólność: oznaczenie przedmiotów objętych zmianą, w tym numer księgi wieczystej nieruchomości oraz dokument stanowiący podstawę jej nabycia.

Więcej o czynności

Pełnomocnictwa

Do udzielenia pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego potrzebne są przede wszystkim dane pełnomocnika oraz opis czynności, której umocowanie ma dotyczyć. Zakres dokumentów dla konkretnej sprawy można ustalić wcześniej, kontaktując się z kancelarią.

  • dokument tożsamości mocodawcy: dowód osobisty lub paszport, wraz z numerem PESEL;
  • dane pełnomocnika: imiona, nazwisko, imiona rodziców, numer PESEL oraz adres zamieszkania; obecność pełnomocnika przy czynności nie jest wymagana;
  • opis czynności, do której pełnomocnictwo ma być udzielone, wraz z ewentualnymi warunkami, na przykład minimalną ceną lub sposobem zapłaty;
  • przy czynności dotyczącej nieruchomości: numer księgi wieczystej albo inne oznaczenie nieruchomości, w tym położenie i numer działki;
  • informacja, ile wypisów pełnomocnictwa będzie potrzebnych i komu mają zostać wydane.

Więcej o czynności

Poświadczenia (podpis, odpis, data pewna)

Poświadczenie jest czynnością krótką i nie wymaga rozbudowanej dokumentacji. Wystarczy przygotować to, czego dotyczy poświadczenie. Wykaz dokumentów dla pozostałych czynności zebrano na stronie dokumenty.

  • dokument tożsamości osoby składającej podpis: dowód osobisty lub paszport, wraz z numerem PESEL;
  • dokument, pod którym podpis ma zostać złożony, przygotowany w wersji niepodpisanej, ponieważ podpis składa się w obecności notariusza;
  • przy poświadczeniu zgodności odpisu, wyciągu lub kopii: oryginał dokumentu do okazania notariuszowi;
  • jeżeli podpis składany jest w imieniu spółki lub innej osoby prawnej: informacja o zasadach reprezentacji oraz dane umożliwiające jej ustalenie w rejestrze.

Więcej o czynności

Umowy spółek i akty założycielskie

Zakres dokumentów zależy od rodzaju spółki i treści umowy. Przy zawiązaniu spółki potrzebne są zwykle:

  • dokumenty tożsamości wszystkich wspólników albo założycieli, wraz z numerami PESEL i adresami zamieszkania;
  • gdy wspólnikiem jest spółka lub inna osoba prawna - aktualne dane z Krajowego Rejestru Sądowego, umowa albo statut tego podmiotu, dokumenty tożsamości osób go reprezentujących, a w razie potrzeby uchwała zezwalająca na przystąpienie do spółki;
  • uzgodnione brzmienie umowy albo statutu: firma spółki, jej siedziba, przedmiot działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) oraz czas trwania spółki;
  • wysokość kapitału zakładowego, liczba i wartość nominalna udziałów albo akcji oraz ich podział między wspólników;
  • sposób reprezentacji spółki oraz dane osobowe członków zarządu i pozostałych powoływanych organów;
  • adresy do doręczeń członków zarządu oraz osób uprawnionych do powołania zarządu;
  • przy wkładzie niepieniężnym - opis przedmiotu aportu, jego wycena i dokumenty potwierdzające prawo wspólnika do tego przedmiotu, a przy nieruchomości także numer księgi wieczystej;
  • przy zmianie umowy spółki i uchwałach zgromadzenia - aktualne dane z rejestru, tekst obowiązującej umowy albo statutu, lista wspólników oraz projekty uchwał.

Więcej o czynności

Protokoły notarialne

Zakres dokumentów zależy od rodzaju protokołu. Przed czynnością potrzebne są zwykle:

  • dokumenty tożsamości osób uczestniczących w czynności, a gdy działają przez pełnomocnika - wypis pełnomocnictwa;
  • przy protokołach spółek - aktualne dane z Krajowego Rejestru Sądowego, tekst obowiązującej umowy spółki albo statutu, lista wspólników lub lista obecności oraz projekty uchwał;
  • przy zgromadzeniu zwoływanym formalnie - dowód prawidłowego zwołania, to jest zaproszenia albo ogłoszenia, lub oświadczenia o zgodzie na odbycie zgromadzenia bez formalnego zwołania;
  • przy protokole zebrania wspólnoty mieszkaniowej - dane wspólnoty i nieruchomości, dokument określający sposób zarządu, lista obecności z wielkością udziałów oraz projekty uchwał;
  • przy protokole otwarcia i ogłoszenia testamentu - testament oraz odpis skrócony aktu zgonu spadkodawcy;
  • przy utrwaleniu stanu faktycznego - opis tego, co i kiedy ma zostać utrwalone, adres strony internetowej albo wskazanie urządzenia i wiadomości, a przy czynności poza kancelarią także adres miejsca i przewidywany czas trwania zdarzenia.

Więcej o czynności

Wątpliwości co do dokumentów?

Kancelaria bezpłatnie potwierdzi, jakie dokumenty będą potrzebne w Państwa sprawie.

Notariusz Sebastian Budynkiewicz